Cutane lymfocyt-infiltraten: Benigne cutane lymfocytomen
Cutane T- en/of B-celinfiltraten omvatten
- Benigne lymfocytomen (lymfocytoma cutis) en
- Maligne lymfomen (primaire cutane lymfomen)
Lymfocytoma cutis
- Benigne focaal reactieve hyperplasie van lymfoïde B- en/of T-cellen
- Klinische/histologische trekken van lymfoom
- Veroorzaakt door bekende of onidentificeerbare stimuli
- Bekende agentia zijn UV-licht (actinisch reticuloïd), contactdermatitis, geneesmiddelen, tatoeages, gouden sieraden, insectenbeten, folliculitis, trauma's, infecties, vaccinaties.
- Bij onidentificeerbare stimuli wordt de aanduiding pseudolymfoom gebruikt
- Verhouding vrouw:man = 2:1
- Solitair of gegroepeerd
B-cellymfocytomen vaak asymptomatische noduli gelokaliseerd op gezicht, borst en bovenste ledematen
T-cellymfocytomen vaak erythemateuze plaques met jeuk en pijn.
Biopsie
- Gemengd lymfocytair infiltraat met gelijktijdig optreden van histiocyten, eosinofiele en plasmacellen
- Immunohistochemisch aantonen van gemengde B- en T-celpopulaties
- Polyklonaal optreden van kappa- en lambdaketens
Behandeling
Eliminatie en behandeling van geïdentificeerd agens
Lokale steroïden
Lokale immunomodulatoren
Cryotherapie
Lichttherapie
Chirurgie
Follow-up controle van idiopathische pseudolymfomen voor observatie van extracutane manifestaties en mogelijke ontwikkeling tot maligne lymfoom (vaak CBCL).
Voorbeelden van lymfocytomen
Borrelia lymfocytoom
- Predilectie voor oorlelletjes, tepels, areola, apex nasi en scrotum met lage huidtemperatuur. Borrelia antistof-positief in 50% van de gevallen
- PCR-analyse identificatie op grond van weefselmonsters

Geneesmiddelen-geïnduceerd lymfocytoom
- Triade bestaande uit plaque/papels/noduli, koorts en lymfadenopathie weken-maanden (jaren) na het medicijngebruik
- Algemene symptomen met hoofdpijn, misselijkheid, artralgieën, conjunctivitis en pharyngitis
- Leukocytose met eosinofilie, transaminase-stijging
- Vermoedelijke hypersensitiviteitsreactie waarbij T- en B-cellen betrokken zijn
- Vaak verbonden met polyfarmacie
- Typische anticonvulsiva (fenytoïne en carbamazepine) en barbituraten
- Anti-aritmica, antibiotica, antidepressiva, antipsychotica, antihistaminen, antihypertensiva, antireumatica (allopurinol), chemotherapeutica en vaccins (Hepatitis A- en B)
Actinisch lymfocytoom
- Gelokaliseerd in aan licht blootgestelde regio's
Benigne cutaan lymfocytinfiltraat (Mb. Jessner)
- Etiologie onbekend. Familiaal optreden beschreven
- Lichtsensitieve verergering met branderige jeuk, overeenkomend met de laesies
- Jongere volwassenen. Mannen:vrouwen = 5:1
- Erythemateuze 2 mm-maculae en geïnfiltreerde 2-cm plaques met centrale genezing zonder schilfervorming
- Vaak gelokaliseerd op hoofd, hals, nek en het bovenste deel van de rug
- Langdurige spontane remissie met tendens tot recidive.
Differentiële diagnoses
Discoïde LE
Lupus erytrematosus tumidens
CTCL/CBCL
Granuloma annulare
Reacties op insectenbeten
Polymorfe lichteruptie
Behandeling
Bescherming tegen licht
Potente lokale steroïden, eventuele intralesionale steroïden.
Bucky of röntgenstralen
Tbl. Prednisolon 5-30 mg per dag met geleidelijke afbouw
Tbl. Ercoquin (hydroxychloroquine) 250 mg per dag
Tbl. Methotrexaat dosis 5 mg - 7,5 mg per week
Tbl. Neotigason (Isotretinoïne) 25-50 mg per dag
|